Dr. Fzt. Engin Pülüm
- ileriyastafizyoterapi@gmail.com
- 0505 349 56 23
- Hasta ve hasta yakınlarını bilgilendirme platformu
İleri yaşta yürümenin yavaşlaması, sağlığın kötüleşmeye başladığının en önemli göstergelerinden biridir. Ancak çoğu zaman farkında olunmayan şey, bu sürecin kalça kırığından demansa hatta yatağa bağımlı hale gelmeye kadar uzanan ciddi sonuçlar doğurabileceğidir.
Başlangıçta, kişi sık sık düşmeye başladığında bunu ‘sakarlık’ olarak yorumlayabilir ve önemsemeyebilir. Hatta çevresindekilere bile bahsetmez. Oysa osteoporoz (kemik erimesi), yüksek tansiyon ve diyabet gibi eşlik eden hastalıklar, düşme riskini ve düşme sonrası oluşacak hasarları arttırabilir. Bu düşmeler, kalça, omuz veya el bileği kırığına ya da kafa travmasına yol açabilir.
Yürüme Hızı Nasıl Değerlendirilir?
Evde uygulanabilecek basit bir testle yakınınızın düşme riskini değerlendirebilirsiniz. ‘Süreli Kalk-yürü Testi (Timed Up and Go Test); kişinin bir sandalyeden kalkarak 3 metre yürümesi, dönüp geri gelerek oturması için geçen süreyi ölçer. Bu sürenin 12 saniye ve üzerinde olması, yüksek düşme riski anlamına gelir. Böyle bir durumda, mutlaka önlem alınmalıdır.
Neler Yapabilirsiniz?
İleri yaştaki yakınınızın düşme riskini azaltmak ve yaşam kalitesini arttırmak için alabileceğiniz bazı önlemler şunlardır:
– Ev ortamını düzenleyin: Kaygan zeminleri engelleyin, halıları sabitleyin, banyo ve merdiven gibi riskli alanlara tutunma barları yerleştirin.
– Nörolojik değerlendirme: Demans ve bilişsel gerilemeyi yavaşlatmak için düzenli olarak nörolojik takip yaptırın.
– Beslenmeye dikkat: Kilo ve kas kaybının önlenmek için yeterli protein alımını sağlayın, gerekirse bir diyetisyene başvurun.
– Egzersiz programı: Haftada 2-3 gün fizyoterapist eşliğinde denge ve kuvvetlendirme egzersizleri yapılmalıdır.
– Sosyal destek sağlayın: Sosyal izolasyonu önlemek için aile, komşular ve arkadaşlarla düzenli iletişim kurmasını sağlayın.
– Üretkenliğe teşvik edin: El-işi, bahçe işleri, küçük hayvan bakımı veya torunlarla zaman geçirmek gibi faaliyetlere aktif katılmasına yardımcı olun.
– İlaç kontrolü: Özellikle sakinleştirici veya uyku ilaçları gibi düşmeye neden olabilecek ilaçlar açısından hekim kontrolü önemlidir.
– Görme sağlığı: Katarakt ve diğer görme kusurları zamanında tedavi edilmelidir.
Sonuç olarak, İleri yaştaki bireylerde, yürüme hızının azalması ve düşmeler ciddi uyarı sinyalleridir. Bu belirtiler dikkate alındığında ve gerekli önlemler zamanında alındığında pek çok ciddi sağlık sorununun ve yatağa bağımlı hale gelmenin önüne geçilebilir.